Skracamy dystans do kultury
-
Szkice z dna piekła: muzyka z cel, okopów i łagrów
Dmitrij Szostakowicz pisał VII Symfonię w oblężonym Leningradzie, Olivier Messiaen stworzył Kwartet na koniec czasu w stalagu w Görlitz. To najsłynniejsze przykłady utworów skomponowanych w warunkach ekstremalnych. Ale są także dzieła mniej znane, pisane potajemnie na skrawkach papieru toaletowego, blankietach telegramów czy marginesach gazet. To prawdziwe „szkice z dna piekła” – muzyka, której tworzenie pozwalało…
-
Kolory, które niosły śmierć. Od palety malarskiej po trutkę na szczury
Z wielkim poświęceniem wiązało się uprawianie sztuki malarskiej na przestrzeni wieków. Zanim chemicy nauczyli się wytwarzać bezpieczne pigmenty, paleta malarza była źródłem toksycznych związków. Arszenik, ołów i rtęć kryły się w farbach, którymi malowano największe arcydzieła. Substancje te znajdowały się nawet w tapetach, sukniach balowych i zabawkach! Oto historia kolorów, które potrafiły zabić. Zieleń przez…
-
Kastraci – najdroższe głosy w historii muzyki i ich prawdziwa cena
Przez stulecia młodych chłopców poddawano brutalnym okaleczeniom, by stworzyć głosy o niezwykłej sile, skali i ekspresji. To one kształtowały estetykę muzyki baroku, napędzały kariery i generowały fortuny. Sławę zdobywali jednak tylko nieliczni – większość pozostawała anonimowa. Fenomen popularności kastratów to studium współzależności kultury i przemocy oraz dowód na to, jak wysoka potrafi być cena piękna.…
mecenas kultury
-
„Rzeźba na meblościankę”. Wystawa małych dzieł sztuki w Królikarni
Do Królikarni idzie się przez park. I to nie jest bez znaczenia dla tego, co zobaczymy w środku. Klasycystyczny pałac, stare drzewa, rozstawione między nimi kamienne rzeźby – wszystko duże, ciężkie, monumentalne. Gdy jednak wchodzimy do budynku, okazuje się, że bohaterami sezonu są obiekty, które mieszczą się w dłoni. Kruche i delikatne porcelanowe ptaki, małpy,…
-
Piękno i surowość japońskiego krajobrazu. Prace Utagawy Hiroshige w Muzeum Narodowym w Lublinie
Niezwykle piękna jest droga, którą Utagawa Hiroshige uwiecznił w swoim cyklu „Pięćdziesiąt trzy stacje na gościńcu Tōkaidō”. Ma się wrażenie, jakby każdy jej etap pokonywało się wraz z wędrowcami – ulewy, wspinaczki, wiosny i zimy, zachody i wschody słońca, krótkie, pełne napięcia noce przed najtrudniejszymi etapami wędrówki i chwile wytchnienia w herbaciarniach na trasie. To…
-
Giganci światowych scen na festiwalu „Chopin i jego Europa”
Rozpoczęła się 22. Edycja festiwalu „Chopin i jego Europa”. Między 23 sierpnia a 6 września odbędzie się 16 koncertów. W centrum uwagi znajdzie się muzyka polska i znakomici wykonawcy z Polski i ze świata. – Chopin był twórcą europejskim. Dlatego nie mówimy tylko o polskiej muzyce, ale o europejskim dziedzictwie i ten festiwal mocno to…
-
Błękit cenniejszy niż złoto. Sekret najdroższego koloru w dziejach sztuki
Przez kilkaset lat najpiękniejszy błękit w europejskim malarstwie pochodził z jednego tylko miejsca na świecie – z jaskiń wykutych w skałach dzisiejszego Afganistanu. Był rzadziej spotykany i droższy niż złoto, więc malarze dawkowali go jak skarb, a w umowach z mecenasami wpisywano go jako osobną pozycję, niczym kosztowny kruszec. Mowa o ultramarynie – pigmencie, którego…
-
Cztery wieczory z Wagnerem (4). Życie dzieła – Pierścień Nibelunga na scenach i w nagraniach
Dziedzictwo Wagnera i Bayreuth nie zamyka się w ramach historii muzyki – dzieło artystyczne przekształciło się w trwałą instytucję kulturalną. Wagner zmienił język opery i sposób jej odbioru: sztuka stała się rytuałem, a słuchanie wspólnym, niemal ceremonialnym doświadczeniem. Jednocześnie wokół tego dziedzictwa narosły napięcia ideowe i historyczne, które nie znikają z czasem, lecz powracają w…
-
Cztery wieczory z Wagnerem (3). Życie dzieła – Pierścień Nibelunga na scenach i w nagraniach
Po ostatnim spektaklu Pierścienia Nibelunga w sierpniu 1876 r. Wagner powiedział wykonawcom, że pokazali, czego chce – i czego jeszcze nie osiągnął. Rezultat artystyczny był niejednoznaczny, ale dokonało się coś niezwykle ważnego: dzieło, które przez ćwierć wieku istniało tylko na papierze, wyszło na scenę. To, co nastąpiło przez kolejne 150 lat, jest historią równie fascynującą.…
e-mail: kontakt@dlakultury.pl